Sprzeciwiamy si\u0119 automatycznemu klasyfikowaniu ciep\u0142a wytwarzanego przy okazji spalania odpad\u00f3w jako tzw. ciep\u0142a odpadowego. To niezgodne z dyrektywami RED i stanowiskiem Komisji Europejskiej. Z\u0142o\u017cyli\u015bmy obszerne uwagi do projektu Strategii Transformacji Ciep\u0142ownictwa do 2040 r.<\/p>\n\n\n\n
15 lipca zako\u0144czy\u0142y si\u0119 konsultacje spo\u0142eczne projektu Strategii Transformacji Ciep\u0142ownictwa do 2040 r. Dokument zawiera kierunki rozwoju i dekarbonizacji sektora ciep\u0142owniczego. Niestety, obok szeregu po\u017cytecznych i potrzebnych rozwi\u0105za\u0144, znalaz\u0142y si\u0119 tam zapisy stawiaj\u0105ce na uprzywilejowanej pozycji spalarnie odpad\u00f3w. Zapisy nieuprawnione i szkodliwe.<\/p>\n\n\n\n
Chodzi o automatyczne klasyfikowanie ciep\u0142a wytwarzanego przy okazji spalania odpad\u00f3w jako tzw. ciep\u0142a odpadowego. Jest to niezgodne z definicj\u0105 ciep\u0142a odpadowego zawart\u0105 w
Dyrektywie (UE) 2018\/2001 oraz Dyrektywie (UE) 2023\/2413 (RED III), a tak\u017ce z Komunikatem Komisji Europejskiej 2025\/C 2238\/01 \u2013 Guidance on heating and cooling aspects in Articles 15a, 22a, 23 and 24 of Directive (EU) 2018\/2001, gdzie zwraca si\u0119 uwag\u0119 na konieczno\u015b\u0107 indywidualnej oceny w \u015bwietle kryterium \u201eproduktu ubocznego\u201d, a nie automatycznego uznawania ca\u0142ego ciep\u0142a ze spalarni za ciep\u0142o odpadowe.<\/p>\n\n\n\n
W szczeg\u00f3lno\u015bci z ww. akt\u00f3w prawnych i komunikat\u00f3w Komisji Europejskiej wynika, \u017ce ciep\u0142o z instalacji termicznego przekszta\u0142cania wytwarzane w kogeneracji nie mo\u017ce by\u0107 uznane za ciep\u0142o odpadowe, poniewa\u017c jest zamierzonym produktem procesu.<\/p>\n\n\n\n
Ponadto Strategia (Dzia\u0142anie 10, ramka) zawiera nieuprawnione sformu\u0142owania jakoby termiczne przekszta\u0142canie odpad\u00f3w by\u0142o sposobem realizacji celu w zakresie \u201cDekarbonizacja – rozw\u00f3j nisko i bezemisyjnych \u017ar\u00f3de\u0142 ciep\u0142a systemowego\u201d.<\/p>\n\n\n\n
Po pierwsze, w instalacjach termicznego przekszta\u0142cania, spalaniu poddawane s\u0105 kaloryczne odpady resztkowe, kt\u00f3rych warto\u015b\u0107 opa\u0142owa przekracza 6 MJ\/kg. S\u0105 to g\u0142\u00f3wnie tworzywa sztuczne i guma, wytwarzane w wyniku przetwarzania Tymczasem spalane odpady to g\u0142\u00f3wnie tworzywa sztuczne i guma, wytwarzane w wyniku przetwarzania paliw kopalnych – ropy naftowej, kt\u00f3ra sk\u0142ada si\u0119 g\u0142\u00f3wnie z w\u0119gla – trudno tu wi\u0119c m\u00f3wi\u0107 o dekarbonizacji.<\/p>\n\n\n\n
Po drugie, zgodnie z prawem UE, instalacje termicznego przekszta\u0142cania odpad\u00f3w NIE S\u0104 instalacjami niskoemisyjnymi\/bezemisyjnymi\u201d. W szczeg\u00f3lno\u015bci, w Rozporz\u0105dzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2020\/852 (tzw. Taksonomii), stwierdza si\u0119 jednoznacznie, \u017ce spalarnie odpad\u00f3w wyrz\u0105dzaj\u0105 powa\u017cne szkody \u015brodowiskowe i nie wpisuj\u0105 si\u0119 w Gospodark\u0119 o Obiegu Zamkni\u0119tym (art. 17). Planowane w\u0142\u0105czenie instalacji termicznego przekszta\u0142cania odpad\u00f3w do systemu EU ETS (op\u0142at za emisje CO2) dowodzi te\u017c, \u017ce s\u0105 to instalacje wysokoemisyjne, kt\u00f3rych emisje dwutlenku w\u0119gla pot\u0119guj\u0105 kryzys klimatyczny i powinny by\u0107 ograniczone.<\/p>\n\n\n\n
W zwi\u0105zku z powy\u017cszym wnie\u015bli\u015bmy o wykre\u015blenie w ca\u0142o\u015bci punktu opisanego jako Dzia\u0142anie 10.<\/p>\n\n\n\n
To jednak nie wszystko. W tek\u015bcie Strategii znalaz\u0142o si\u0119 bowiem tak\u017ce zdanie sugeruj\u0105ce jakoby spalarnie ogranicza\u0142y skal\u0119 sk\u0142adowania odpad\u00f3w, zgodnie z hierarchi\u0105 post\u0119powania z odpadami i zasadami gospodarki o obiegu zamkni\u0119tym. To NIEPRAWDA.<\/p>\n\n\n\n
Zgodnie z obowi\u0105zuj\u0105cymi przepisami (Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach i Rozporz\u0105dzenie Ministra Gospodarki z dnia 16 lipca 2015 r.) w Polsce obowi\u0105zuje zakaz sk\u0142adowania na sk\u0142adowiskach odpad\u00f3w o warto\u015bci kalorycznej powy\u017cej 6 MJ\/kg (tzw. frakcji kalorycznej), kt\u00f3ra jest bezpo\u015brednio lub po\u015brednio (po przetworzeniu na tzw. pre-RDF lub RDF) spalana w instalacjach termicznego przekszta\u0142cania odpad\u00f3w. Tym samym nieuprawnione jest twierdzenie jakoby termiczne przekszta\u0142canie \u201cogranicza\u0142o skal\u0119 sk\u0142adowania odpad\u00f3w\u201d gdy\u017c zgodnie z prawem odpady spalane w instalacjach ITPO nie mog\u0105 trafia\u0107 na sk\u0142adowiska. Z kolei odpady, kt\u00f3re zgodnie z prawem s\u0105 sk\u0142adowane na sk\u0142adowiskach nie mog\u0105 mie\u0107 warto\u015bci opa\u0142owej powy\u017cej 6MJ\/kg przez co nie da si\u0119 ich spala\u0107 w ITPO ze wzgl\u0119du na za nisk\u0105 kaloryczno\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n
Ponadto, zgodnie z najnowsz\u0105 hierarchi\u0105 post\u0119powania z odpadami prawo UE wskazuje, \u017ce stosuj\u0105c hierarchi\u0119 post\u0119powania z odpadami nie nale\u017cy zast\u0119powa\u0107 sk\u0142adowania odpad\u00f3w ich spalaniem: \u201cpa\u0144stwa cz\u0142onkowskie powinny (\u2026) w wi\u0119kszym stopniu przej\u015b\u0107 na zapobieganie powstawaniu odpad\u00f3w, w tym ponowne u\u017cycie, przygotowanie do ponownego u\u017cycia i recykling oraz zapobiega[nie] zast\u0119powaniu sk\u0142adowania odpad\u00f3w ich spalaniem\u201d – mowa o tym jest w preambule (pkt. 2) Dyrektywy UE 2018\/850. Oznacza to, \u017ce spalanie odpad\u00f3w jest mniej po\u017c\u0105dane nawet ni\u017c sk\u0142adowanie i znajduje si\u0119 na samym dole hierarchii post\u0119powania z odpadami.<\/p>\n\n\n\n
Ponadto nieuprawnione jest twierdzenie sugeruj\u0105ce, \u017ce spalarnie s\u0105 zgodne z gospodark\u0105 o obiegu zamkni\u0119tym. W Rozporz\u0105dzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2020\/852 (tzw. Taksonomii), stwierdza si\u0119 jednoznacznie, \u017ce spalarnie odpad\u00f3w wyrz\u0105dzaj\u0105 powa\u017cne szkody \u015brodowiskowe i nie wpisuj\u0105 si\u0119 w Gospodark\u0119 o Obiegu Zamkni\u0119tym (art. 17).
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 10 lutego 2021 r. 2020\/2077(INI) w sprawie nowego planu dzia\u0142ania dotycz\u0105cego Gospodarki o Obiegu Zamkni\u0119tym m\u00f3wi wyra\u017anie o ograniczaniu spalania odpad\u00f3w i nie zwi\u0119kszaniu wydajno\u015bci spalarni (art. 104).<\/p>\n\n\n\n
Wnie\u015bli\u015bmy tak\u017ce o uzupe\u0142nienie Strategii o zapis, \u017ce \u201cDalszy rozw\u00f3j tego segmentu powinien zosta\u0107 ograniczony ze wzgl\u0119du na zabezpieczenie krajowych potrzeb inwestycyjnych na instalacje termicznego przekszta\u0142cania odpad\u00f3w\u201d<\/p>\n\n\n\n
Liczba istniej\u0105cych, budowanych i b\u0119d\u0105cych w trakcie procedowania instalacji termicznego przekszta\u0142cania odpad\u00f3w w Polsce (spalarni, wsp\u00f3\u0142spalarni i cementowni) ju\u017c teraz zabezpiecza krajowe potrzeby zwi\u0105zane z termicznym przekszta\u0142caniem odpad\u00f3w komunalnych. Strategia nie powinna wyznacza\u0107 kierunk\u00f3w rozwoju tego segmentu gdy\u017c grozi to nie spe\u0142nieniem wymog\u00f3w w zakresie obowi\u0105zkowego recyklingu i stanowi przeszkod\u0119 w d\u0105\u017ceniu do Gospodarki o Obiegu Zamkni\u0119tym.<\/p>\n\n\n\n
W Wojew\u00f3dzkich Planach Gospodarki Odpadami wpisano 125 czynnych, rozbudowywanych oraz nowych spalarni odpad\u00f3w komunalnych o \u0142\u0105cznej wydajno\u015bci wynosz\u0105cej 8 945 419 Mg\/rok, przy 16 558 813 Mg prognozowanej ilo\u015bci odpad\u00f3w komunalnych \u2013 o 1 034 613 Mg wi\u0119cej ni\u017c w Krajowym planie gospodarki odpadami dla 2035 roku.<\/p>\n\n\n\n
W ca\u0142ej Polsce (poza dwoma wojew\u00f3dztwami dolno\u015bl\u0105skim i warmi\u0144sko-mazurskim) zagra\u017ca to osi\u0105gni\u0119ciu wymaganych poziom\u00f3w ponownego u\u017cycia i recyklingu odpad\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n
W sumie zaplanowano przekazanie do spalenia ponad 54% prognozowanej na 2035 rok ilo\u015bci wytwarzanych odpad\u00f3w komunalnych. Tym samym niemo\u017cliwe by\u0142oby zrealizowanie ich obligatoryjnego 65% poziomu ponownego u\u017cycia i recyklingu. Jeszcze wy\u017cszy udzia\u0142 procentowy spalanych odpad\u00f3w b\u0119dzie w przypadku, gdy podstaw\u0105 oblicze\u0144 b\u0119dzie prognoza Krajowego planu gospodarki odpadami \u2013 w\u00f3wczas osi\u0105gnie 57,62%.<\/p>\n\n\n\n
Od wprowadzenia 2018 roku w Unii Europejskiej modelu gospodarki o obiegu zamkni\u0119tym (cyrkularnej), sukcesywnie wyznaczane s\u0105 kolejne konkretne obowi\u0105zki i cele dotycz\u0105ce redukcji ilo\u015bci odpad\u00f3w oraz zwi\u0119kszenia poziomu ponownego wykorzystania surowc\u00f3w:<\/p>\n\n\n\n
Cele powy\u017csze s\u0105 wspomagane przez inne przepisy dotycz\u0105ce rozszerzonej odpowiedzialno\u015b\u0107 producenta (ROP) za opakowania, urz\u0105dzenia elektryczne i elektroniczne, baterie, oleje oraz opony. Planowane jest wprowadzenie ROP na ubrania, artyku\u0142y i dodatki odzie\u017cowe, obuwie. Efektywniejszemu odzyskowi oraz recyklingowi opakowa\u0144 po napojach ma s\u0142u\u017cy\u0107 system kaucyjny.<\/p>\n\n\n\n
Przepisy gospodarki o obiegu zamkni\u0119tym obni\u017cy\u0142y rang\u0119 nadawan\u0105 wcze\u015bniej spalarniom odpad\u00f3w \u2013 artyku\u0142 17 rozporz\u0105dzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2020\/852 klasyfikuje spalanie odpad\u00f3w komunalnych jako dzia\u0142alno\u015b\u0107 wyrz\u0105dzaj\u0105c\u0105 powa\u017cne szkody dla cel\u00f3w \u015brodowiskowych i gospodarce o obiegu zamkni\u0119tym, a artyku\u0142 10 ust. 4 dyrektywy ramowej o odpadach zakazuje spalania odpad\u00f3w zebranych selektywnie.<\/p>\n\n\n\n
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 10 lutego 2021 r. 2020\/2077(INI) w sprawie nowego planu dzia\u0142ania dotycz\u0105cego Gospodarki o Obiegu Zamkni\u0119tym m\u00f3wi wyra\u017anie o ograniczaniu spalania odpad\u00f3w i nie zwi\u0119kszaniu wydajno\u015bci spalarni (art. 104).<\/p>\n\n\n\n
Ostatnia uwaga dotyczy braku Oceny Oddzia\u0142ywania na \u015arodowisko (OO\u015a) projektu Strategii.<\/p>\n\n\n\n
Tymczasem, zgodnie z Ustaw\u0105 z dnia 3 pa\u017adziernika 2008 r. o udost\u0119pnianiu informacji o \u015brodowisku i jego ochronie, udziale spo\u0142ecze\u0144stwa w ochronie \u015brodowiska oraz o ocenach oddzia\u0142ywania na \u015brodowisko (Dz. U. 2008 Nr 199 poz. 1227), kluczowym elementem \u201cpolityki, strategii, planu lub programu\u201d, maj\u0105cym na celu weryfikacj\u0119 wp\u0142ywu planowanych reform na \u015brodowisko i klimat przed ich wdro\u017ceniem, powinna by\u0107 Ocena Oddzia\u0142ywania na \u015arodowisko (OO\u015a).<\/p>\n\n\n\n
Wnie\u015bli\u015bmy wi\u0119c o uzupe\u0142nienie projektu Strategii o OO\u015a i ponowne poddanie konsultacjom ca\u0142o\u015bci dokumentu (Strategii i OO\u015a).<\/p>\n\n\n\n
Uwagi zosta\u0142y z\u0142o\u017cone w imieniu Komitetu STOP wroc\u0142awskiej spalarni oraz Stowarzyszenia Nasze Paw\u0142owice i Ramisz\u00f3w, kt\u00f3re jest formaln\u0105 stron\u0105 nadal tocz\u0105cych si\u0119 post\u0119powa\u0144 w sprawie wroc\u0142awskiej spalarni i terenu na Tr\u00f3jstyku.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Sprzeciwiamy si\u0119 automatycznemu klasyfikowaniu ciep\u0142a wytwarzanego przy okazji spalania odpad\u00f3w jako tzw. ciep\u0142a odpadowego. To niezgodne z dyrektywami RED i stanowiskiem Komisji Europejskiej. Z\u0142o\u017cyli\u015bmy obszerne uwagi do projektu Strategii Transformacji Ciep\u0142ownictwa do 2040 r. 15 lipca zako\u0144czy\u0142y si\u0119 konsultacje spo\u0142eczne projektu Strategii Transformacji Ciep\u0142ownictwa do 2040 r. Dokument zawiera kierunki rozwoju i dekarbonizacji sektora ciep\u0142owniczego. […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":2379,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_et_pb_use_builder":"","_et_pb_old_content":"","_et_gb_content_width":"","footnotes":""},"categories":[4],"tags":[],"class_list":["post-2378","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualnosci"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.stopspalarni.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2378","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.stopspalarni.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.stopspalarni.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.stopspalarni.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.stopspalarni.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2378"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.stopspalarni.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2378\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2380,"href":"https:\/\/www.stopspalarni.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2378\/revisions\/2380"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.stopspalarni.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2379"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.stopspalarni.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2378"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.stopspalarni.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2378"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.stopspalarni.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2378"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}