{"id":2278,"date":"2025-08-13T20:55:32","date_gmt":"2025-08-13T20:55:32","guid":{"rendered":"https:\/\/www.stopspalarni.pl\/?p=2278"},"modified":"2025-09-24T20:56:56","modified_gmt":"2025-09-24T20:56:56","slug":"chcemy-oddychac-chcemy-zyc","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.stopspalarni.pl\/index.php\/2025\/08\/13\/chcemy-oddychac-chcemy-zyc\/","title":{"rendered":"Chcemy oddycha\u0107! Chcemy \u017cy\u0107!"},"content":{"rendered":"\n<p>Od 2030 r. normy jako\u015bci powietrza ulegn\u0105 znacznemu zaostrzeniu. Potrzeba likwidacji tzw. &#8222;kopciuch\u00f3w&#8221;, ale i zatrzymania ob\u0142\u0119du budowy kilkudziesi\u0119ciu nowych spalarni, kt\u00f3rych emisje pog\u0142\u0119biaj\u0105 problem zanieczyszczonego powietrza w Polsce.<\/p>\n\n\n\n<p>\u27a1\ufe0f Nawet najnowocze\u015bniejsze spalarnie truj\u0105, co potwierdza szereg bada\u0144 renomowanych zespo\u0142\u00f3w naukowych<br>\u27a1\ufe0f Fatalne skutki rozci\u0105gni\u0119te s\u0105 w czasie na dziesi\u0105tki lat &#8211; a te skutki to m.in. nowotwory, bezp\u0142odno\u015b\u0107, zmiany rozwojowe noworodk\u00f3w oraz wy\u017csza \u015bmiertelno\u015b\u0107\u2026<br>\u27a1\ufe0f Rozporz\u0105dzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2020\/852 (tzw. Taksonomia), stwierdza jednoznacznie, \u017ce spalarnie odpad\u00f3w wyrz\u0105dzaj\u0105 powa\u017cne szkody \u015brodowiskowe i nie wpisuj\u0105 si\u0119 w Gospodark\u0119 o Obiegu Zamkni\u0119tym (art. 17).<br>\u27a1\ufe0f Polska ma ju\u017c niezwykle zanieczyszczone powietrze. Bez likwidacji &#8222;kopciuch\u00f3w&#8221; nie poprawimy jako\u015bci powietrza.<br>\u27a1\ufe0f Budowa kolejnych komin\u00f3w spalarni pog\u0142\u0119bi problem. Jest to przy tym bez sensu, bo w Polsce mamy ju\u017c zabezpieczonych wi\u0119cej spalarni ni\u017c wynosz\u0105 krajowe potrzeby.<\/p>\n\n\n\n<p>Pod koniec ub.r. zosta\u0142a opublikowana Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024\/2881 r. w sprawie jako\u015bci powietrza i czystszego powietrza dla Europy tzw. Dyrektywa AAQD. Wprowadza ona nowe przepisy w zakresie monitorowania i zarz\u0105dzania ochron\u0105 powietrza.<\/p>\n\n\n\n<p>Celem dyrektywy AAQD jest wprowadzenie przepis\u00f3w, kt\u00f3re przyczyni\u0105 si\u0119 do poprawy jako\u015bci powietrza. Dyrektywa okre\u015bla nowe, ni\u017csze dopuszczalne poziomy zanieczyszcze\u0144, kt\u00f3re b\u0119d\u0105 obowi\u0105zywa\u0107 kraje cz\u0142onkowskie od 2030 roku.<\/p>\n\n\n\n<p>Zmiana oznacza m.in. obni\u017cenie dopuszczalnych \u015bredniorocznych st\u0119\u017ce\u0144 py\u0142u zawieszonego PM2,5 z 20 do 10 \u00b5g\/m3, py\u0142u zawieszonego PM10 z 40 do 20 \u00b5g\/m3 oraz dwutlenku azotu z 40 do 20 \u00b5g\/m3. Dyrektywa wprowadza jednocze\u015bnie nowe poziomy dopuszczalne, m.in. dobowy poziom dopuszczalny dla py\u0142u zawieszonego PM2,5, wynosz\u0105cy 25 \u00b5g\/m3.<br><br>Lektura raportu \u015brodowiskowego dotycz\u0105cego spalarni, kt\u00f3r\u0105 chcia\u0142a wybudowa\u0107 firma Fortum przy granicy Wroc\u0142awia ujawnia ile rocznie emituje tylko jeden spalarniany komin:<\/p>\n\n\n\n<p>\u2622\ufe0f Py\u0142: ponad 15 ton,<br>\u2622\ufe0f Ca\u0142kowity w\u0119giel organiczny: ponad 15 ton,<br>\u2622\ufe0f Chlorowod\u00f3r: ponad 15 ton,<br>\u2622\ufe0f Dwutlenek siarki: prawie 77 ton,<br>\u2622\ufe0f Tlenek w\u0119gla (czad): prawie 77 ton,<br>\u2622\ufe0f Tlenki azotu: ponad 307 ton,<br>\u2622\ufe0f Amoniak: ponad 15 ton,<br>\u2622\ufe0f Lotne zwi\u0105zki organiczne (m.in. z klej\u00f3w etc.): ponad 15 ton,<br>oraz ca\u0142\u0105 gam\u0119 metali ci\u0119\u017ckich.<br><br>Te emisje przek\u0142adaj\u0105 si\u0119 na ska\u017cenie \u015brodowiska w promieniu 10, a nawet 20 km od komina spalarni i wzrost zachorowa\u0144 ludzi mieszkaj\u0105cych w cieniu komunia. Bo nawet najnowocze\u015bniejsze spalarnie truj\u0105, co potwierdza wiele bada\u0144 naukowych opublikowanych w renomowanych czasopismach naukowych.<\/p>\n\n\n\n<p>Fatalne skutki rozci\u0105gni\u0119te s\u0105 w czasie na dziesi\u0105tki lat &#8211; a te skutki to m.in. nowotwory, bezp\u0142odno\u015b\u0107, zmiany rozwojowe noworodk\u00f3w oraz wy\u017csza \u015bmiertelno\u015b\u0107\u2026 Nie spos\u00f3b przytoczy\u0107 tu wszystkich artyku\u0142\u00f3w naukowych z wynikami, wi\u0119c poni\u017cej przyk\u0142adowe.<\/p>\n\n\n\n<p>W 2020 roku opublikowano wyniki wieloletnich bada\u0144 gdzie uczeni z Universit\u00e9 C\u00f4te d&#8217;Azur (jednej z najlepszych badawczych uczelni Francji) badali dwa okresy 2005-2009 i 2010-2014. Stwierdzono wy\u017csze wyst\u0119powanie u mieszka\u0144c\u00f3w okolic spalarni gro\u017anych nowotwor\u00f3w, np. ostrej bia\u0142aczki szpikowej. Analizowan\u0105 populacj\u0119 zestawiono z olbrzymi\u0105 grup\u0105 kontroln\u0105 blisko miliona mieszka\u0144c\u00f3w Francji z obszar\u00f3w nie nara\u017conych na ekspozycj\u0119 spalarni. https:\/\/doi.org\/10.1016\/j.envres.2020.109681<\/p>\n\n\n\n<p>W 2019 r. przeprowadzono badania w Pizie we W\u0142oszech przez Narodowy O\u015brodek Badawczy z W\u0142och. Okaza\u0142o si\u0119, \u017ce u mieszka\u0144c\u00f3w okolic spalarni cz\u0119\u015bciej wyst\u0119powa\u0142 ch\u0142oniak, choroby uk\u0142adu kr\u0105\u017cenia, a u kobiet zwi\u0119kszona tendencja do ostrych chor\u00f3b uk\u0142adu oddechowego. https:\/\/doi.org\/10.3390\/ijerph16162863<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Takich bada\u0144 jest coraz wi\u0119cej. Mo\u017cna to por\u00f3wna\u0107 do azbestu czy papieros\u00f3w. Wcze\u015bniej ich wp\u0142yw na zdrowie i \u017cycie by\u0142 bagatelizowany. Dzi\u015b ka\u017cdy jest ostrzegany i rozumie zagro\u017cenie. Podobnie dzieje si\u0119 w przypadku spalarni.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Pojawiaj\u0105 si\u0119 pierwsze wyroki s\u0105dowe. Przyk\u0142adowo we Francji w Vaux-le-P\u00e9nil (gmina Maincy) skarg\u0119 na spalarni\u0119 z\u0142o\u017cy\u0142y w\u0142adze gminy oraz mieszka\u0144cy. S\u0105d potwierdzi\u0142 zwi\u0105zek pomi\u0119dzy dzia\u0142alno\u015bci\u0105 spalarni, a zachorowaniami na nowotwory. Dopuszczalna norma dioksyn zosta\u0142a przekroczona 2260 razy. Wyrok zosta\u0142 utrzymany przez s\u0105d apelacyjny pod koniec 2019 r. Droga wiod\u0105ca do spalarni by\u0142a nazywana przez okolicznych mieszka\u0144c\u00f3w \u201eulic\u0105 nowotwor\u00f3w\u201d.<br>https:\/\/www.leparisien.fr\/seine-et-marne-77\/incinerateur-de-vaux-le-penil-l-agglomeration-de-melun-encore-condamnee-11-10-2019-8170782.php<\/p>\n\n\n\n<p>W 2021 r. Uniwersyteckie Centrum Medycyny Og\u00f3lnej i Zdrowia Uniwersytetu w Lozannie (Szwajcaria) opublikowa\u0142o wyniki bada\u0144 z kt\u00f3rych jednoznacznie wynika, \u017ce okolice spalarni w tym mie\u015bcie s\u0105 dramatycznie ska\u017cone dioksynami. Ska\u017cenie jest tak wysokie, \u017ce zabronione jest uprawianie warzyw w przydomowych ogr\u00f3dkach, a dzieci nie mog\u0105 si\u0119 w nich bawi\u0107. Spalarnia funkcjonowa\u0142a tam przez ponad 60 lat. Zapewne te\u017c wydawa\u0142a si\u0119 bezpieczna i \u017ce spe\u0142nia wszystkie normy.<br>https:\/\/www.unisante.ch\/fr\/formation-recherche\/recherche\/publications\/raisons-sante\/raisons-sante-325<\/p>\n\n\n\n<p>Polska od wielu lat ma najbardziej zanieczyszczone powietrze w Europie. Od lat alarmuj\u0105 w tej sprawie organizacje pozarz\u0105dowe, potwierdzi\u0142a to tak\u017ce Najwy\u017csza Izba Kontroli.<\/p>\n\n\n\n<p>Wed\u0142ug raport\u00f3w Polskiego Alarmu Smogowego, opracowywanych na podstawie danych GIO\u015a sytuacja z roku na rok ulega poprawie, ale nadal przekroczenia s\u0105 ogromne. Np. w Suchej Beskidzkiej, st\u0119\u017cenie rakotw\u00f3rczego benzo(a)pirenu co prawda zmala\u0142o z 1700%, ale nadal wynosi 600% normy maksymalnego poziomu.<\/p>\n\n\n\n<p>Nowej normy dla rocznego st\u0119\u017cenia PM10 nie spe\u0142nia 130 stacji na 252 mierz\u0105cych to zanieczyszczenie. W przypadku nowej normy dla rocznego st\u0119\u017cenia PM2,5 na 136 stacji spe\u0142nia j\u0105 jedynie 6 &#8211; alarmuje PAS.<\/p>\n\n\n\n<p>Popraw\u0119 jako\u015bci powietrza mo\u017cna osi\u0105gn\u0105\u0107 przede wszystkim likwiduj\u0105c tzw. kopciuchy. Budowanie kolejnych komin\u00f3w w miejsce kopciuch\u00f3w to \u017cadne rozwi\u0105zanie, bo pomimo filtr\u00f3w spalarnie \u015bmieci te\u017c emituj\u0105 zanieczyszczenia i nawet je\u017celi jest w\u015br\u00f3d nich mniej cz\u0105stek sta\u0142ych to za to generowane s\u0105 ca\u0142kiem inne, jeszcze gro\u017aniejsze zwi\u0105zki. Co nie powinno dziwi\u0107 skoro zamiast w\u0119gla s\u0105 w nich spalane g\u0142\u00f3wne tworzywa sztuczne, guma (opony), meble, odzie\u017c itd.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Tymczasem w Polsce mamy ju\u017c zabezpieczonych wi\u0119cej spalarni ni\u017c wynosz\u0105 krajowe potrzeby!<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Jak to wygl\u0105da w liczbach? Mamy ju\u017c:<br>\ud83d\udd25 12 spalarni i wsp\u00f3\u0142spalarni odpad\u00f3w (wydajno\u015b\u0107 2 mln ton)<br>\ud83d\udd25 9 instalacji do spalania odpad\u00f3w w cementowniach (1,75 mln ton)<br>\ud83d\udd25 4 spalarnie w budowie i rozbudowie (360 tys. ton)<br>\ud83d\udd25 17 spalarni z uzyskanym dofinansowaniem NFO\u015aiGW (700 tys. ton)<br>\ud83d\udd25 22 spalarni w zaawansowanym procedowaniu (1,6 mln ton)<br>\ud83d\udd25 To nie wszystko &#8211; do tego dochodz\u0105 spalarnie wpisane do Wojew\u00f3dzkich Plan\u00f3w Gospodarowania Odpadami<\/p>\n\n\n\n<p>To w sumie przynajmniej 70 instalacji o wydajno\u015bci nawet 6,5 mln ton rocznie (nie licz\u0105c wpisanych do WPGO). W tym 42 instalacji na 4,8 mln ton &#8211; istniej\u0105cych w budowie lub z dotacj\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p>Krajowe zapotrzebowanie na spalanie odpad\u00f3w to ok. 4 mln ton rocznie, ale za dekad\u0119 b\u0119dzie jeszcze ni\u017csze &#8211; ok. 3,25 mln ton. Spowoduj\u0105 to rosn\u0105ce wymogi w zakresie obowi\u0105zkowego recyklingu (65% w 2035 r.), wprowadzenie systemu kaucyjnego i tzw. Rozszerzonej Odpowiedzialno\u015bci Producenta, kt\u00f3re zmniejsz\u0105 wolumen odpad\u00f3w, a tak\u017ce w\u0142\u0105czenie spalarni do systemu EU ETS (op\u0142at CO2), co jeszcze bardziej podro\u017cy spalanie \u015bmieci.<\/p>\n\n\n\n<p>Rozwi\u0105zania le\u017c\u0105 gdzie indziej:<\/p>\n\n\n\n<p>\u2705 Ograniczenie wolumenu odpad\u00f3w, w czym pomo\u017ce Rozszerzona Odpowiedzialno\u015b\u0107 Producenta oraz system kaucyjny,<br>\u2705 Zwi\u0119kszenie poziomu recyklingu, do czego droga wiedzie przez popraw\u0119 selektywnego zbierania odpad\u00f3w oraz zagospodarowanie frakcji bio,<br>\u2705 Budowa\u0107 powinni\u015bmy za\u015b biogazownie, a nie spalarnie. Bo biogazowni brakuje, a mogliby\u015bmy w nich wytworzy\u0107 nawet tyle gazu, ile importowali\u015bmy przed wojn\u0105 z Rosji.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Od 2030 r. normy jako\u015bci powietrza ulegn\u0105 znacznemu zaostrzeniu. Potrzeba likwidacji tzw. &#8222;kopciuch\u00f3w&#8221;, ale i zatrzymania ob\u0142\u0119du budowy kilkudziesi\u0119ciu nowych spalarni, kt\u00f3rych emisje pog\u0142\u0119biaj\u0105 problem zanieczyszczonego powietrza w Polsce. \u27a1\ufe0f Nawet najnowocze\u015bniejsze spalarnie truj\u0105, co potwierdza szereg bada\u0144 renomowanych zespo\u0142\u00f3w naukowych\u27a1\ufe0f Fatalne skutki rozci\u0105gni\u0119te s\u0105 w czasie na dziesi\u0105tki lat &#8211; a te skutki to [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":2279,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_et_pb_use_builder":"","_et_pb_old_content":"","_et_gb_content_width":"","footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-2278","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.stopspalarni.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2278","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.stopspalarni.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.stopspalarni.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.stopspalarni.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.stopspalarni.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2278"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.stopspalarni.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2278\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2280,"href":"https:\/\/www.stopspalarni.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2278\/revisions\/2280"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.stopspalarni.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2279"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.stopspalarni.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2278"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.stopspalarni.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2278"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.stopspalarni.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2278"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}